Categorie archief: voetbal en sport

‘Don’t mention Koeman’

Een jaar of vijf, zes geleden was er ineens een explosie van Engelse en vooral Iers pubs in Barcelona. De één na de ander werd in het toeristische centrum van de stad, vooral het Barri Gótic, geopend, allemaal met buiten aan de gevel het lichtende logo van Guinness. Als je dan binnen naar de eigenaar ging vragen, bleek dat bijna nooit een Ier of Brit te zien, maar een Israeliër, Rus of Serviër, die gewoon bedacht had dat een pub een bar zou zijn die vrijwel de gehele dag dorstige klanten zou trekken. Natuurlijk zijn er pure Engelse of Ierse pubs; volgens mij is Bobby’s Free (Pau Claris/Caspe) de oudste, en John Collins, op het plein bij de Sagrada Familia, de populairste.

Christopher is een Engelsman uit het onooglijke Birmingham die de pub Republic-house aan de Paseo de Sant Joan runt. Fanatiek supporter van Aston Villa. Hij schreef laatst een mail aan Graham Taylor, oud coach van Aston Villa, maar vooral bekend als manager van het Watford van Elton John en als omstreden bondscoach van Engeland tussen 1990 en 1993. Of hij eens een praatje wilde komen houden in Barcelona. En Taylor zei ja. Dus zat hij daar gisteren, voor een man of 30 met een biertje in de hand op de bovenverdieping van de pub. Veel oude koeien werden er uit de sloot gehaald.

Ik had belangstelling voor vooral één ervan, een tragisch moment in de carrière van Taylor. Rotterdam 1993, kwalificatiewedstrijd voor het WK van 1994 in de VS. Nederland-Engeland. Bij 0-0 haalde Ronald Koeman de doorgebroken David Platt op de rand van het strafschopgebied neer. De (Duitse!) scheidsrechter gaf geen penalty noch een rode kaart. Slechts een (gemiste) vrije trap. Tien minuten later, vrije trap aan de andere kant. Dezelfde Koeman mag ‘m twee keer nemen, de tweede keer gaat-ie in het kruis. 1-0. Even later maakt Bergkamp 2-0. Engeland is zo goed als uitgeschakeld (Noorwegen is koploper in de groep, dit ging om de tweede plaats.) Hilarisch zijn de beelden die van Taylor werden gemaakt. Hij werd maanden door een TV-ploeg gevolgd, had een micro op zijn jasje (een zogeheten fly on the wall documentaire) en al zijn commentaar was te volgen. Het mooiste is op het einde, zegt-ie tegen de FIFA-official: ‘Zeg de scheidsrechter maar dat ik nu door zijn schuld word ontslagen.’ En Taylor werd ontslagen.

Dat duel, die film, zijn gevleugelde uitspraak ‘Do I not like that’ en zijn andere fucking taalgebruik hebben Taylor nog jaren achtervolgd. ‘Don’t mention Koeman’, zeiden de pubeigenaars me gisteren (wat me deed denken aan de Fawlty Towers-aflevering Don’t mention the war) maar natuurlijk moest we het over Koeman hebben, in Barcelona juist één van de populairste voetballers ooit. “Jij een Nederlander? Wanneer verlaat je de zaal?” grapte Taylor. Hij is er wel overheen gekomen. Is vooral boos dat Koeman die vrije trap mocht overnemen. En herinnerde er fijntjes aan dat die Duitse scheidsrechter nooit meer een internationale wedstrijd heeft gefloten… “Het is één van de twee keer in mijn carrière dat ik me echt bedrogen heb gevoeld.”

Een triomf van Barça vier je met een wippie

Spanjaarden hebben een aardige uitdrukking voor iets wat, denk ik, steeds minder vaak voorkomt. ‘Casarse de penalti’. Trouwen per strafschop, letterlijk vertaald. Vrij vertaald: een ‘moetje’, verplicht trouwen omdat het meisje/de vrouw zwanger is geraakt. Dat ze (ongewild) zwanger raken gebeurt nog heel veel, maar ook in het katholieke Spanje is dat lang niet altijd reden meer snel te gaan trouwen.

Supporters van Barça blijken geen penalty nodig te hebben om ook qua vruchtbaarheid goed te scoren. Tussen 2 en 6 mei vorig jaar was Barcelona in een bijna voortdurende feeststemming. Eerst wonnen de voetballers van Barça met 6-2 de uitwedstrijd bij Real Madrid, vier dagen later gevolgd door het rake schot, in blessuretijd, van Iniesta waardoor de club zich ten koste van Chelsea plaatste voor de finale van de Champions League.

 Die twee momenten leidden niet alleen tot het meest triomfantelijke jaar ooit van FC Barcelona. Veel supporters vierden die triomfen op een bijzondere manier: deze week krijgen de kraamklinieken in de stad zo’n 40% meer bevallingen te verwerken dan normaal. In sommige hospitalen is zelfs een gebrek aan bedden.

Toen bleek dat alle ziekenhuizen en kraamklinieken een stijging van geboortes registreerden, gingen zij op onderzoek uit om naar een oorzaak te zoeken. En wat bleek: tussen de 39 en 40 weken geleden, de gebruikelijke tijd voor een zwangerschap, bleek die euforische week in Barcelona pltaasgevonden te hebben. Een andere verklaring is er volgens de gynaecologen niet te vinden.

De vraag is of die stijging zich ook over drie weken voortzet; eind mei won Barcelona de Champions League en werd het kampioen van Spanje…

De ‘roots’ van Guardiola

Een zonnige vrijdagochtend in Santpedor, een gat van 3.000 inwoners dichtbij het geografische centrum van Catalonië, daar waar het leven, op een klein uurtje van Barcelona, rustig voortkabbelt, wat er verder in de wereld of de grote stad ook gebeurt. Hij komt er zelf niet veel meer, het tweede grote idool van het dorp net boven Manresa, maar zijn sporen en verering zijn er duidelijk aanwezig. Josep Guardoiola, Pep voor de meesten, is de opvolger van de Trommelaar van Bruc (daarover morgen meer) als de bekendste persoon van Santpedor, al woont de trainer van FC Barcelona er al 25 jaar niet meer.

Op zijn 14e werd hij er door Barça weggehaald, van het veld dat nog altijd bestaat, aan de rand van het dorp. Nou ja, veld… De vlakte vol gravel die het was ligt er nu verwaarloosd bij. Een halve kilometer verderop is een nieuw bescheiden complex, met het inmiddels door de Catalaanse voetbalbond vereiste kunstgras. Prachtig, trouwens, bij het oude veld, het loket waar de kaartjes werden verkocht.

Pep Guardiola leerde er voetballen. Nou ja, leren. Hij wist alles al, was verreweg de beste, gaf zelfs de trainers een les. Een soort Louis van Gaal, maar dan een veel betere voetballer en vooral een aardiger mens in de omgang. Veel intelligenter ook. Ze spraken veel over voetbal, Guardiola en Van Gaal, toen de laatste even de trainer van de eerste was. Maar het klikte nooit echt. Guardiola was, en is, een kind van Cruijff, en dan kun je niet bepaald op de sympathie van Van Gaal rekenen.

Maar inmiddels is Guardiola ook zijn meester Cruijff ver voorbij. Als trainer dan. Zes hoofdprijzen in zijn eerste seizoen. Net 39 geworden. Half Catalonië haalde opgelucht adem toen woensdag bekend werd dat Pep zijn contract voor een jaar heeft verlengd. Zijn spelers ontvingen hem met applaus en schouderklopjes bij de training, de volgende ochtend. Guardiola, al zijn hele leven, sinds hij een klein jochie in Santpedor was, volledig geobsedeerd door het mooie voetbal, heeft zelfs een eigen stadionnetje, waar Johan Cruijff het nog altijd ‘slechts’ met zijn JC Courts moet doen (al zal hij blij zijn dat de vermaledijde Arena, waar Ajax bijna nooit meer een titel heeft kunnen vieren, uiteindelijk niet naar hem is genoemd). In Santpedor spelen de talentjes van nu in het Camp Municipal Josep Guardiola, op de mooie zaterdagen wanneer de ouders van Pep in de winterzon op één van de bankjes voor hun huis aan de Plaça Gran zitten.

Binnenkort meer in de volgende Hard Gras, nummer 70 alweer.

Winterspelen in Barcelona…

Ook in deze koude winter, met een halve meter sneeuw een paar kilometer het (hogere) binnenland in, is er in Barcelona nog geen witte vlok gevallen, zelfs niet op de flanken van de Tibidabo. Toch kwam burgemeester Jordi Hereu gisteren met een idee dat absurd kan lijken en het eigenlijk ook is: Barcelona wil de eerste stad ter wereld zijn die zowel de Olympische Zomer- als Winterspelen organiseert. 2022 moet het jaar worden, precies 30 jaar na het magische 1992. Winterspelen in Barcelona? Aan het strand waar het kwik ’s winters meestal niet onder de 10º komt? In een land dat in alle Olympische winterdisciplines bij elkaar op dit moment slechts één podiumkandidaat heeft, de (trouwens geblesseerde) skister Maria José Rienda?

Het is een om politieke redenen ingegeven idee van burgemeester Jordi Hereu. Om de zoveel tijd wil Barcelona iets groots organiseren; mede dankzij het succes van de Spelen van ’92 is oud-burgemeester Pasqual Maragall, die nu een beginnend stadium van alzheimer heeft en daarom een stichting voor wetenschappelijk onderzoek heeft opgericht, een historisch politicus. Zijn opvolger Joan Clos probeerde het na te doen met het Fórum-2004, een mislukt evenement aan de noordrand van de stad; hij zit nu als ambassadeur in Istanboel. En nu wil de grijze Hereu, net als zijn voorgangers een socialist, de Winterspelen omdat in alle enquêtes zijn verkiezingsnederlaag binnen 20 maanden wordt voorspeld (burgemeesters worden hier door het volk gekozen). Hij moet zichg meer profileren, met iets groots komen, iets waarover gepraat wordt. Dat doel heeft hij al bereikt: de Catalaanse kranten besteden minimaal zes pagina’s aan zijn lumineuze idee.

In het Olympisch stadion van Montjuïc werd onlangs voor een skishow een schans gebouwd en toen Hereu dat zag moet hij gedacht hebben dat alles mogelijk is, al zeggen alle klimatologische scenario’s dat het hier steeds warmer wordt en de sneeuwgrens hoger zal komen te liggen. Natuurlijk gaat er niet vanaf Tibidabo geslalomd worden; Barcelona wil het samen met ‘de Pyreneeën’ organiseren, tot in het verre Baqueira Beret aan toen. ‘Weten ze wel hoe duur een bobsleebaan is?’ vroeg de enige Spaanse bobsleeër vandaag. En ík vraag me af wat ze na die Winterspelen zouden gaan doen met een 400 meter lange baan voor het langebaanschaatsen, een sport die zélfs tijdens de Winterspelen nauwelijks op de Spaanse TV te zien is.

Trouwens, Vancouver ligt ook vrijwel aan zee. En het Russische Sotsji (2014) heeft óók strand, aan de Zwarte Zee. Misschien wordt dat wel de mode.

Een aangenaam gekkenhuis

Niet blasé worden is een noodzaak om van het werk te blijven genieten. Ik stopte in 2000 met de sportjournalistiek bij El Periódico omdat ik het na 18 jaar (2 jaar als medewerker bij NRC Handelsblad, 4 jaar bij Het Vrije Volk, 3 als freelancer in Spanje, 9 bij El Periódico) allemaal wel had gezien. Olympische Spelen in Seoul, Barcelona en Atlanta, een stuk of acht Tours de France, EK’s en WK’s voetbal, atletiek en zwemmen, honderden voetbalwedstrijden van DS’70-SVV (Dordrecht tegen Schiedam, ja ja) tot FC Barcelona-Real Madrid. Vanavond was ‘mijn’ zoveelste Spaanse clásico, maar juist omdat ik nog zo weinig naar het stadion ga vind ik dat je er bij dit soort wedstrijden elke keer weer onbevangen van moet genieten. De sfeer vooraf, de 98.000 mensen op de tribune’s, de spanning, de altijd onzekere afloop, het voetbal, de afwezigheid van enige vorm van agressie, de volle metro met mensen vol angst en hoop (vooraf) en opgeluchte tevredenheid (op de weg terug), de barretjes met bier en bocadillo de lomo en onverbeterlijke betweters.

Er zijn mensen die er niet van houden, ik weet het. Als je op zondag een vrouw voor een boer moet zoeken ga je niet nog eens naar dat domme voetbal kijken. Dan ga je op TV dom zitten kijken als iemand het over een mooie voetbalwedstrijd heeft. Barça-Real is altijd mooi, óók als het spel een beetje tegenvalt. Het is een gekkenhuis, maar eentje zonder doden of gewonden. De perschef van Barcelona viel me vanavond in de armen; hij wenste dat dit zo snel mogelijk voorbij zou zijn. Want van Barça-Real word je gek, omdat iedereen er bij wil zijn, omdat iedereen wat wil, omdat… Ja, waarom? Omdat het gewoon een beetje voetbal is en er altijd weer een nieuwe held opstaat. Zlatan Obrahimovic was dat dit keer. Speelde ooit voor Ajax, trouwens.

Hierbij een korte samenvatting:

Eigen jeugd tegen de portemonnee

Aardige graphic en gegevens van mijn sportcollega’s bij El Periódico. De kop: cantera contra cartera, de eigen jeugd tegen de portemonnee. Of: hoe groot het verschil is in het beleid van FC Barcelona en Real Madrid, morgen om 19 uur rivalen in het Camp Nou. De opstellingen kloppen misschien niet helemaal, afhankelijk van wat de trainers morgen beslissen, maar de strekking is duidelijk: Barça zal net als in de Champions League-finale met een meerderheid aan spelers afkomstig uit de eigen jeugd aantreden, en die zijn natuurlijk goedkoper dan alle aankopen waarmee Real de strijd zal aangaan. Leuke vergelijking. Nou nog zien wat het resultaat op het veld is. Maar ook daarvan is vooraf één ding duidelijk: Barcelona heeft zijn eigen genen, een spelstijl die nooit zal veranderen. Real weet nog steeds niet hoe het eigenlijk voetbalt.

De waardigheid van Catalonië

 

 

 

 

 

 

 

 

Het is weer een soort Barça-Madrid (die zondag wordt gespeeld), maar dan in de politieke arena. Een wedloop over autonomie die niet zo eenvoudig is uit te leggen als 90 minuten voetbal met winst, nederlaag of gelijkspel tot gevolg. Een wedstrijd die zal worden beslist door rechters van het zogeheten Constitutionele Hof, de Spaanse Hoge Raad. Maar dat zal geen beslissing zijn die op juridische gronden gebaseerd is, maar op de politieke voorkeur van elk van die rechters van dat Hof. En omdat er precies evenveel progressieve als conservatieve rechters zijn (lees: óf voorgedragen door de PSOE óf voorgedragen door de PP) is er al meer dan een jaar een status quo dat maar niet doorbroken wordt.

In het kort, met het gevaar (of de zekerheid) onvolledig te zijn: in 2006 hield Catalonië een referendum over een eigen statuut, het fameuze Estatut op zijn Catalaans; een soort grondwet waarmee de regio/het land zich niet onafhankelijk verklaart van Spanje, maar wel duidelijk vastlegt hoe ver de autonomie binnen de Spaanse staat gaat. Eén van de meest heikele punten: Catalonië noemt zichzelf een natie, en dat is tegen het zere been van de conservatieven en Spaanse nationalisten.

Zowel het Catalaanse als het Spaanse parlement keurden het statuut, inmiddels na lange onderhandelingen flink gekort, goed, maar de Partido Popular stapte naar die Hoge Raad om delen van het statuut ongrondwettelijk te laten verklaren. Dat hof debatteert daar nu dus al meer dan een jaar over en met het verstrijken van de tijd vreest Catalonië dat er nóg veel meer aan dat statuut gemorreld gaat worden.

Om de rechters en politieke macht in Madrid even wakker te schudden publiceerden donderdag 12 in Catalonië gemaakte kranten een gezamenlijk hoofdredactioneel commentaar over ‘De waardigheid van Catalonië’. Normaal grote concurrenten van elkaar, waren ze het nu volledig eens. Een ongekend initiatief dat een dag later (vandaag, zie de voorpagina’s hierboven) stof gaf tot een nieuwe lange reeks pagina’s met alle reacties uit de maatschappij en de politiek.

Om terug te keren naar het voetbal: zelfs FC Barcelona vaardigde een persbericht uit, waarin de club eist dat “de sociale, culturele en ecnomische realiteit van ons land” (Catalonië dus) gerespecteerd wordt. Barça zal “het beeld van Catalonië zonder minderwaardigheidscomplexen in de wereld blijven uitdragen.” Wie dacht er nog dat sport en politiek niets met elkaar van doen hebben? Wordt dus weer een nationalistisch feestje, zondag op de tribunes van het Camp Nou. Een overwinning van Barça zal, dat weer wel, ongetwijfeld veel uitbundiger worden gevierd dan een positief besluit van de Hoge Raad…

Topduel: Barça-Muse

Het dilemma. Wat te doen op een dinsdagavond in Barcelona? Voetbal of muziek? Voor sommigen absoluut geen dilemma, trouwens; die houden alleen van het één of van het ander. FC Barcelona-Inter Milaan of Muse? Een voetbalwedstrijd waarvan je niet weet wat je te zien zal krijgen, maar wel in een vrijwel vol Camp Nou, of een concert in het Palau Sant Jordi dat ongeveer even lang zal duren, anderhalf uur, met de bombastische rock van drie mannen die samen heel erg veel herrie kunnen maken.

Eigenlijk geen dilemma. Ik heb/had voor beide een kaartje. Die van Barça gratis, de gebruikelijke perskaart, die van Muse voor 39 euro, zelf betaald. In het Camp Nou had ik een beetje moeten werken, in het Sant Jordi ben ik puur voor mijn vermaak. In het stadion krijg je alleen waterig alcoholvrij bier, in het sportpaleis een échte pils (voor schandalige prijzen en in plastic bekers, dat wel). De wedstrijd kan ik op TV, het liefst in samenvatting, terugzien, een concert is nooit meer op dezelfde manier te beluisteren. (Al klinkt het slotnummer, de derde en laatste bis, Knights of Cydonia, op bovenstaande video niet slecht.) De keus is gemaakt. Ik zal vannacht ongetwijfeld met de slotakkoorden van de gitaren in mijn geteisterde oren naar huis rijden.

Cruijff was nooit De Verlosser

cruijff ©Jordi Cotrina

Tja, daar ga je niet echt van stressen natuurlijk, bondscoach zijn van Catalonië, de ‘spookselectie’ die één keer per jaar, rond de Kerstdagen als alle voetballers het liefst uitrusten, een vriendschappelijk potje speelt dat vooral een nationaal-nationalistisch Catalaans feest moet zijn. De kans is klein dat Johan Cruijff op de bank een hartaanval gaat krijgen; dat risico voor zijn gezondheid – de waarschuwing van zijn hart is alweer van bijna 20 jaar geleden – was de belangrijkste reden dat echtgenote Danny hem smeekte na zijn traumatische ontslag bij FC Barcelona nooit meer in een dugout plaats te nemen. Of ze verbood het hem, dat kan ook. Zou niet de eerste keer zijn.

cruijff salvadorDe Catalaanse bond presenteerde hem gisteren voor liefst 1.000 gasten als het boegbeeld van het Catalaanse voetbal. Nee, hier in Barcelona geen referenties aan de bijnaam ‘De Verlosser’. Nog één keer dan, voor de allerlaatste keer: Johan Cruijff heeft hier nóóit El Salvador geheten. Ik had eens een shirtje aan, gemaakt door zijn Foundation, waarop zijn portret van de jaren zeventig én die bijnaam stonden. Wat draag je in hemelsnaam? vroegen collega’s op de krant. Nou, zei ik, zo heette-ie toch? Hij kwam heel Catalonië toch redden, met onder anderen die historische 0-5 in het Bernabéu? Nee dus. Zelfs aan de oudere supporters gevraagd. Johan was nooit een verlosser, dat zou voor de trotse Catalanen net iets te veel eer zijn. Hij was gewoon El Flaco, de magere. En later, als trainer, noemden de spelers hem God. Maar daar zat iets ironisch in, omdat hij alles (beter) wist.

Trouwens, voorzitter Joan Laporta van FC Barcelona probeerde vandaag Cruijff een beetje Catalaanse cultuur bij te brengen. Een onmogelijke taak, zoals blijkt.