Tagarchief: kerncentrale

Baden in de olie

Het strand van de Almadrava (of Almadraba, op z’n Spaans) is een mooie plek. Meestal redelijk rustig, een leuke camping met de in/uitgang op het strand zelf, een rustige zee, een motorcircuit (Calafat) waar slechts sporadisch gebrom vandaan komt, wat bars en restaurantjes… Ideaal om een dagje op het strand door te brengen, lijkt het. Veel mensen doen het ook. Maar het heeft een probleem: als je naar links kijkt zie je er de reactor van de kerncentrale Vandellós liggen. Niet zomaar een reactor: geen centrale in Spanje die de laatste decennia zoveel incidenten heeft gekend als die van Vandellós; vooral de oudere van de twee centrale’s die hier liggen, net onder l’Hospitalet de l’Infant, en die is inmiddels ook gesloten. Was té onbetrouwbaar. Oké, radioactieve rampen als die van Tsjernobyl moet je hier niet verwachten, maar toch… ga je hier vrolijk het water in?

Ik moest aan Vandellós denken toen ik helemaal alleen op het weidse strand van Port Fourchon stond, de meest zuidelijke haven van Louisiana, op zo’n tweeëneenhalf uur rijden van New Orleans. Een vissersstrand ook, omdat je er de auto bijna op het zand kunt neerzetten. Er stond nu een politiewagen die de weg belemmerde; de in de auto met lopende motor (de airco moest aan) slapende (en dus wakker geklopte) jonge agent liet de verre bezoeker wel even door, maar het strand was gesloten, dat-ie dat maar wist.

Volgens de voorspellingen moest hier de olie van het ontplofte platform Deepwater Horizon op zo’n vier mijl uit de kust liggen. Vissen en zwemmen verboden, beschermende barrières werden aangelegd. Maar ook hier: vind je zwemmen zo wel lekker? Oké, natuur genoeg, mooie vogels vliegen voortdurend voorbij, de zee zit er bomvol met vis, maar al die olieplatforms, zo dichtbij, en in je rug een haven vol opslagplaatsen, een strand dat naar olie ruikt zonder dat het ermee besmeurd is. Geen plezante plek om te zwemmen.

In USA Today stond vandaag een ingezonden brief van een boze mevrouw uit Massachusetts; daar wordt na jaren van politieke gevechten een windmolenpark in zee gebouwd, voor het strand van Cape Cod. De krant illustreerde het met een foto van de turbine’s in zee bij Dronten, Flevoland. Vreselijk voor het uitzicht, vond de schrijfster. Is ook zo. Maar liever honderd keer dat dan een kernreactor of een olieplatform.

Intriges in de nucleaire vallei

garoña1

De Valle de Tobalina is prachtig, zoals zo veel valleien rond rivieren (de Ebro, in dit geval) en tussen de bergen, hier tussen die van Burgos en Álava, ergens op de rand van het Baskenland en de Spaanse meseta. De Valle de Tobalina is ook doodstil, zoals een heel groot deel van het Spaanse platteland. Ben er vandaag, in de zinderende hitte, zes uur lang doorheen gereden, op en neer, en je komt bijna niemand tegen.

De vallei is nieuws, deze dagen, want er ligt de oudste kerncentrale van Spanje, die van Garoña. Gebouwd in 1970 en volgens de regering klaar voor de sloop. In 2013 moet de centrale sluiten, tegen het advies van de Spaanse raad voor kernenergie in. Die vindt dat Garoña nog wel veilig is tot 2019. En kernenergie is goedkoop, in deze tijden van crisis. Maar premier Zapatero wil zijn verkiezingsbelofte nakomen, al doet hij dat maar halfslachtig: hij zou Garoña eigenlijk nu moeten sluiten. Niemand blij dus, arbeiders en burgemeesters aan de ene kant niet, ecologisten aan de andere ook niet.

garoña2garoña3

Van buitenaf, van zo’n 600 kilometer afstand in Barcelona, leek het of de hele vallei tegen de sluiting van de kerncentrale was. Dat blijkt anders. Nog geen 1.000 mensen wonen er, iedereen kent elkaar, iedereen heeft wel een vriend of familielid voor Garoña werken en weinigen durven dan ook hun kritiek te uiten. “Dan komen er represailles,” weten ze. Een eigenaresse van een winkel, op 500 meter van de centrale: “Als je een camera bij je zou hebben, zou ik niet met je praten.” Een Molsekine-schrift met pen is anoniemer, mensen praten makkelijker. En zeggen dan dat ze bang zijn, voor een ongeluk, en dat de centrale helemaal niet zoveel economische voorspoed heeft gebracht.

Ik laat de vallei achter me, het gevecht zal er nog een tijd doorgaan. Intussen raakt de vallei steeds leger, zoals overal in Spanje. Toeristen komen er nauwelijks; die zetten hun tentje liever iets verderop neer, waar géén kerncentrale is. De burgemeester, die zelf voor de centrale werkt en dus tégen sluiting is, denkt ook niet dat het toerisme dé oplossing voor de toekomst is. “De winter is hier heel erg lang en zwaar,” zegt hij. Het is nu boven de 30 graden.